|
|
||
![]() | ||
A Settimana Santa in Corsica
« A Settimana Santa in Corsica », sottu titulu « Una manifestazione di a religiosità pupulare. Antropolugia di u patrimoniu suciale » edizioni Albiana. Cumentatu da l’antropologa Dumenica Verdoni è illustratu da i ritratti di Jean Harixçalde, stu libru ritraccia a pupularità di sta manifestazione. Ghjè una storia d’amore, è, s’omu hè più fattivi, una storia d’intensità emuziunale eccezziunale. Via, a storia d’una passione. A passione di Ghjesù Cristu. Scrittu da Dumenica Verdoni, Duttore in antropolugia, maestra di cunferenza, insegnante circadore, è direttrice di l’UFR di Lettere di l’università di Corsica. « Durante u tempu di Pasqua, tuttu cuncorre à a celebrazione di a Nova Allianza : a fede pupulare, e prucessioni di e cunfraterne, micca solu di e chjese, ma dinù di e cità, o di e pievi eppo a participazione di parechji zitelli è giovani, per via ch’ella hè una festa di u rinnovu. L’unione di i laichi è di i cunsacrati, chì facenu offiziu, i ripasti pigliati in cumunu, sia intornu à un tavulinu, sia uniti in l’osservazione di a listessa prescrizzione, per via chì tutti, à mumentu datu manghjanu listess'affare, si spartenu i listessi cibi, da u ripastu di u Venneri Santu à u ripastu di a Dumenica di Pasqua », dice Dumenica Verdoni in l’introitu di u so libru, chì hà abbisugnatu dece anni di travagliu per realizà un studiu litterariu. A Settimana Santa hè forse a manifestazione religiosa pupulare a più impurtante in Corsica. Da u Ghjovi Santu à u Luni di Pasqua, ghjè una multitudine di rituali canonichi chì si crocianu, chì nascenu in l’universu prufanu. « U miò travagliu, durante sta perioda, hè statu d’osservà. Aghju lasciatu a ghjente è e cose avvicinammi, senza pruvà à mischjammine. Aghju pruvatu à tende un spechju. » incalca Jean Harixçalde, cullaburadore di « La Corse Votre Hebdo », è chì per l’occasione, hà lasciatu u mondu di l’attualità per seguità ogni ghjornu di sta settimana liturgica. « Un scontru eccezziunale », dice u ritrattadore, chì ricusa u termine di misticismu è preferisce parlà d’« un travagliu persunale impurtante ». Sti ritratti danu vita à u libru è permettenu à u lettore di vede i culori, i muvimenti, è e stonde chì anu marcatu, è chì marcanu sempre generazioni d’isulani. Senza pretenzioni è senza sbuffi, sti ritratti incarnanu una verità. A soia ben intesu, ma dinù a nostra. Malgradu a realità di st’impulsu pupulare, nisun studiu scientificu oghje ghjornu hè statu fattu nant’à e stonde di cumunione pupulare ingiru à u messaghju di a Passione di Cristu. Per Dumenica Verdoni, stu travagliu di ricustituzione ùn hè micca di studià l’origine di ste sopravvivenze, o di dimustrà i gradi di paganismu piattatu. Ci tocca à precisà cuntenutu è pratica, per u studiu minuziosu di i cuntesti in i quali si scioglienu. Cuncepitu in trè parti, u libru mostra i sfarenti mumenti impurtanti di sta Settimana Santa. Tutti l’aspetti d’un evenimentu cumplessu, chì piglia nascita in un sustratu culturale singulare mudellatu da i seculi. A prima parte ritraccia l’ordini religiosi, u corpu misticu cù a fiura onniprisente di San Francescu d’Assisi, a devuzione beata d’un muvimentu cunfraternu, a spressione pupulare d’una pietà è impronte di ricunnuscenza. I differenti capituli di a seconda parte facenu a cronolugia di diverse tappe di a Settimana Santa. L’ultima parte di u libru hè basata nant’à un aspettu più festivu, cù i cibi, i canti, è e piante, cù a prisenza di e donne durante a Settimana Santa. Sti riti chì sò in relazione cù e celebrazioni catoliche piglianu forza in altrò. « Ghjè u mumentu di l’annata di a rigenerazione, duve a cumunità deve francà e tenebre di l’invernu, in un rimusciu cullettivu di a messa in ballu di sonorità, di gestuali, di tutte e forze di l’abbissu sempre minaccente è di e quale a putenza creatrice di spaziu tempurale aprerà e porti d’una nova epuca di l’annata ». « Dopu u tempu di e preghere, di u sacrifiziu, di e prucessioni, è di i penitenti, l’attu di manghjà dà à a Settimana Santa un aspettu più festivu è simbolicu. Hè tandu l’unione di u religiosu è di u pupulare ». « A Settimana Santa » hè un libru magnificu. Da u nordu à u sudu di l’isula svela leie strane di a spiritualità è di u prufanu, è i passi chì portanu da a morte à a resurezzione. Omu ci si trova i sguardi, l’attitudine, ’ogetti, a folla in a cumunione, u penitente in a so sulitudine. Una specia di longa spassighjata versu a luce. « A Settimana Santa » à l’edizioni Albiana, di Dumenica Verdoni è Jean Harixçalde. 328 pagine à u prezzu di 47 scudi. |